In deze blog leggen we uit hoe de wetgeving werkt, wanneer publicatie wettelijk verplicht is en waarom gemeenten er toch verstandig aan doen om instemmingsbesluiten openbaar te maken.
Vergunning of instemmingsbesluit? Dat maakt uit.
Bij werkzaamheden aan de ondergrond gelden verschillende juridische kaders. Voor nutsleidingen zoals gas, water en elektriciteit is vaak een vergunningsprocedure van toepassing. Die moet op grond van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) altijd worden gepubliceerd.
Maar bij glasvezel gaat het niet om een vergunning. Hier geldt de Telecommunicatiewet, en dus krijg je te maken met een instemmingsbesluit. Dat werkt anders.
Wat zegt de Telecommunicatiewet?
Artikel 5.4 Telecommunicatiewet bepaalt dat een aanbieder van een openbaar elektronisch communicatienetwerk vooraf instemming moet krijgen van het college van B&W.
De gemeente beoordeelt uitsluitend op:
- openbare orde en veiligheid
- bereikbaarheid
- beperken van overlast
- beheer van de openbare ruimte
Geen nut- en noodzaaktoets dus, en géén technische eisen.
De gemeente moet binnen 8 weken beslissen. (Beslist zij niet tijdig, dan geldt géén “vergunning van rechtswege”, lex silencio positivo is uitgesloten).
Het besluit wordt vastgelegd in een instemmingsbesluit, inclusief eventuele voorwaarden over tijd, plaats en wijze van uitvoering. Tegen dit besluit staat bezwaar en beroep open.
Hoe ziet de procedure eruit? (Beknopt)
- Melding door de netwerkaanbieder
- Beoordeling door de gemeente – alleen op orde, veiligheid, bereikbaarheid, overlast en beheer openbare ruimte.
- Beslistermijn – binnen 8 weken.
- Instemmingsbesluit – inclusief eventuele voorwaarden.
- Rechtsbescherming – belanghebbenden kunnen bezwaar en beroep instellen.
Moet een instemmingsbesluit worden gepubliceerd?
Wettelijk gezien: nee, er is geen expliciete publicatieplicht zoals bij vergunningen.
Maar… het is wél een Awb‑besluit, en daarmee geldt artikel 3:41 Awb: belanghebbenden moeten op de hoogte worden gebracht.
De aanbieder is een duidelijke belanghebbende. Maar daarnaast kunnen ook anderen belanghebbende zijn, zoals:
- omwonenden
- bedrijven
- andere netbeheerders
Het bepalen van die kring is lastig. Daarom kiezen veel gemeenten voor een praktische en juridisch veilige route: publicatie. Daarmee is het besluit voldoende kenbaar gemaakt en voorkom je discussies over wie precies individueel geïnformeerd moet worden.
Conclusie van Kapabel
Een inwoner van gemeente X kan publicatie van een instemmingsbesluit niet juridisch afdwingen, maar als omwonende heeft hij/zij wél recht op kenbaarheid.
Door het instemmingsbesluit of de voorgenomen werkzaamheden te publiceren, voldoet de gemeente op een eenvoudige manier aan haar plicht om belanghebbenden te informeren.